Recai Güllapdan.net
Edebiyat mecmualarına reklam koyulur iken dikkat edilmesi icab eden hususlara dair
Baklava!
Şöbiyet, un kurabiyesi, badem ezmesi, kakaolu yaş pasta, acıbadem!...
Kadayıf yok ama!
Tamam baklava da bizdendir, esâfıl-i şark'ın hazettiği börekli pilavlı, etli-pilavlı, hoşaflı, helvalı ağır sofra lezzetlerinin üstüne behemahal çekilmesi gereken son kat cilâsıdır mübarek; itirazımız yoktur lâkin tasvirine gayret ettiğim şu iştah açıcı manzarada hazreti kadayıfın yer almıyor olmasında belki vahim felsefi görüş çürüklüklerinin payı vardır diye üzerinde durmak ihtiyacı içindeyim. Kadayıf, tercihan iyi kalaylanmış ince kenarlı ve geniş bir tepsinin yayvanlığına -bilemediniz bir parmak kalınlığında ve llâkin derûnunda kaymak veyahut kim havanda iyice döğülüp de ince eleklerden geçirilmiş ceviz veya fıstık ezmesi tabakalarını dahi müçtemi olan ve her daim ağız hizamızda "sen gelicek meclise yer mi bulunmaz" fehvâsıyla mevkii bulunan o mübarek tatlı. Şerbet kıvamı, hangi cins ateşte hangi raddeye kadar kızartılması ve ne kadar dinlendirilmesi gibi mühim tafsilatı bilerek kısa geçtiğim o hamurlu tatlılar padişahı yok listede.
Nereden bakılırsa bakılsın içinde kadayıfın bizzat isbât-ı vücud etmediği veyahut kim esâmisinin okunmadığı bir heyet, nazar-ı âcizânemce hörmete lâyık olmadığı gibi ol hey'etin terkib şekli hakkında ne kadar vıdı vıdı yapılsa sezadır ve dahi yeridir.
Şuna bakındı hele, alafıranga tatlıların cem'i cümlesi içtimâda hazır ve nazır da kadayıf unutulmuş.
Hadi canım siz de! Bakmam ben öyle reklâmlara; ciddiye de almam. Belli ki, derûnuna girilip de ol saatte nereden zuhur ettiği belli olmayan damat namzedi gibi giyinmiş efendi kılıklı garsona, "bi porsiyon pirefıterol lütfen" şeklinde siparişte bulunulan "horozoğlu işi" pastanelerden birinin reklâmı bu. Beni ilgilendirmiyor, yani reklâmı veren, muhatab aldığı cemm-i gafıri hesab ederken beni ihmâl etmek mecburiyetindedir.
Beyit
Fariğ olmam meşreb-i rindâneye
Duhûl etmem böyle bir pastaneye
Malum, dost bağına bahânesiz girilmez lâkin işbu kadayıf meselesine sellemehüsselâm dalmaklığım mazur görülmelidir; asabım bozuldu, nevrim döndü. İki tane temiz yüzlü, efendi kılıklı genç geçenlerde kapıyı tıklatuben, "efendim biz bir edebiyat mecmuası neşrediyoruz; acaba bir aded satun almak suretiyle bizi maddi ve mânevi plânda desteklemek ister miydiniz?" deyicek o'ssaat, "lâfı mı olur gençler, aldım gitti" şeklinde jest göstermekliğim iktizâ etti. Daha ilk sahifasını açmış idim ki kapağın arka sayfasında gördüğüm -zahiren- leziz tablo beni en evvel mest ü bitâb eyledi. Deminden beri işbu bol renkli ticari reklâm fotoğrafının tahlili ile meşgulüm netekim.
Netice itibariyle o caanım edebiyat mecmuasının harîminde ne gibi dürr ü güherler vardır, mânâ ummânının derinliklerinden ne türlü nadide inciler çıkarıp da üç otuz paraya biz okuyucu takımının istifadesine takdim olunmuştur suallerine birer sâlih cevap bulup da böylece istifade etmek nasib olmadı. Öfkemin şiddetine dikkat buyrunuz ki ol mecmuayı, "reklâmı böyle ise mündericâtı kim bilir ne dürlü tahdiş-i ezhân lâkırdı ile lebâleb olsa gerektir" deyüben kulağından tuttuğum gibi savurdum gitti.
Tabii bir edebiyat mecmuasının ön kapak arkasında bir tepsi dolusu müzeyyen baklava fotoğrafı ile yaş pastaların ne işi var diye bilahire kendimce sual etmedim değil. Netekim bazı başka edebiyat mecmualarında da "bilmem ne etli ekmek salonu", "falankes köftecisi", "feşmekân ustanın eksos tamirathanesi" şeklinde reklâmlara muhatab olmuyor değiliz. Bu demek oluyor ki edebiyat mecmualarının okuyucuları ya müstakbel eksos müşterileridir veyahut kim her daim karnı aç gezen takımından oldukları içün her gördüğü kebapçı-etliekmekçi reklâmım derakab zihninde tutuben bir porsiyon köfte parasını denkleştiricek ânında zilliği kırmağa azm ü cezm ü kasd eylemiş bir gurebâ-yı laklâkandır. Eğer öyle değil idiyse, kebabçı, pastaneci ve eksosçu esnafının edebiyat mecmualarına deli gibi reklâm vermesinin sebeb-i hikmeti ne oladır aceb?
Benim şahsan edebiyata bir mıkdar temayülüm vardır; okumasam bile hîn-i hacette sah ifaları üzerinde peynir-ekmek ekl eylemek veyahut kim büğer-domates sarıp teldolabına kaldırmak gibi ufak tefek ihtiyaçlarıma yarayışlı oldukları içün bu kabil neşriyatı severim, desteklerim. Saniyen, Frenklerin "germe" tâbir ettikleri damak zevki hassası bakımından da hayli mütekâmil bir zat olmazlığım hasebiyle ol fennide dahi tetkikimiz itkaanımız vardır bir mikdar. Hal böyle ise uzaktan bakılınca bir edebiyat mecmuasının kapağında kebapçı veya pastaneci reklâmının bulunması "nurun âlâ nur" gibi bir kompozisyon hâsıl edeyor gibi görünebilir fekat istirham ederim, ne alâkası vardır? Bir sofrada hâşâ huzurunuzdan cacık ile çorba, netice itibariyle aynı mahalde bir mıkdar eyleşeceklerdir diye bir arada taam olunabilir mi? Yeri var, zamanı var, münasebeti var!
İyi mi oldu ey azizler, ziyana giren benim; mecmua içün verdiğim -cüz'i de olsa- paraya mı yanayım, içindeki elmas ve yakut-manend edebiyyat numunelerinden lâyıkınca istifade edemediğime mi hayıflanayım bilemedim vesselamdır.
Recai Güllapdan, Sühan Dergisi, 1 Haziran 2003, Pazar
Bütün YazılarSonraki YazıÖnceki YazıWord Dosyası Olarak İndir| Başlık | Tarih | Mecmua |
|---|---|---|
| Mübârek bir mayıs amele ve sa'yü gayret bayramını nasıl tebcil eyledik idi? | 6 Mayıs 2002 | Turkuaz |
| Çorba ve İrfan(*) meselesi | 29 Nisan 2002 | Turkuaz |
| Yeniden merhaba ey azizler! | 20 Nisan 2002 | Turkuaz |
| Eykaz edeyorum: Evlad-ı vatan aklının balatalarını hepten sıyırmak üzeredir! | 28 Ekim 2001 | Turkuaz |
| Hiayyt; terorizim ise terorizim bilader! | 21 Ekim 2001 | Turkuaz |
| Dikkat; yeni bir devri dilarayı monarşi başlamaktadır! | 14 Ekim 2001 | Turkuaz |
| İlmin sonu yok; "müşürlük" ne demektir biliniz bakayımdır? | 7 Ekim 2001 | Turkuaz |
| Ben "leb" diyorum gerisini siz anlayınız vesselam! | 30 Eylül 2001 | Turkuaz |
| Ey gaaziler: Emperyalizmaya karşı omuz omuzadır! | 23 Eylül 2001 | Turkuaz |
| Hariciye muharrirlerine ibrettir: Tahlil netekim işte böyle olur! | 16 Eylül 2001 | Turkuaz |
