Recai Güllapdan.net
'Halt etmek' tâbirinin mazmûnuna dair irşâdımdır
Mâlumunuzdur ki ben kendim şahsan kitap kurdu felan değilimdir; öyle fazlaca kitap kıraat edene de eyi nazarla bakmadığım gibi fakiyrhanede lüzûmundan fazla kitab bulundurmak huyum da yoktur çok şükür.
Bu hususu şunun içün tebârüz ettireyorum ey kaarî ve kaarîyelerim (hanım okuyucu demek olayor), evvelsi gün Şükrü’nün dükkânında ilimonlu çay içer iken ahbabların bir mesele üzerine münakaşalarına şâhid oldum; bundan 70-80 sene kadar mukaddem devrin âlimlerinden birisi buyrunuz,
Evlatlarım hakkında endîşe edeyorum; lâyıkıyla okudamadım; biri tüccâr, diygeri avokat oldu! diyesi imiş, imdi bu söz üzerine arkadaşlar deyor ki, “yahu nasıl okudamamış; netekim birisi avokat, diygeri de tüccâr olduğuna göre pekâlâ okumuş değiller midir felan?”
Efendim, bir cemiyet huzurunda uzun uzadıya lâkırdı etmek, hele hele fikren münâzaraya girişmekten had safhada münâferet besleyen biri olaraktan orada ağzımı açmadım idi fekat, o zât her kim ise fevkalâde bir tesbitte bulunmuştur ki bu nüktenin en veciz şekli, “evlâdım ben paşa olamazsın değil ve fekat adam olamazsın demiş idim” cümlesi ile biten mâlum hadisede hakiyki mânâsını bulmuşdur. Şimdiki tâbirler ile okumak, yazmak, tahsil görmek vesaire gibi işler âlet mertebesindedir azizler; âlet kullanmayı bilmek meziyettir fekat o âlet ile ne iş ve daha mühimmi nasıl iş görüleceğini bilmek çok daha âlî ve fâik bir mârifettir. Keser kullanmakta mahâret kesb iden bir çocuk, bu kabiliyetini gidib de konu-komşunun kapısını penceresini yontmak sûretiyle veya tâze yetişmekte olan fidanları kırmak sadedinde isti’mâl ider ise mahâretini, cehâletinin önüne geçirmiş olur ki vaktiyle biz bu gibi vaziyetlere kısaca “halt itmek” şeklinde tesmiye eyler idik.
Cennetmekân ebeveynim işbu hususu pek ziyâde bildikleri içün vaktiyle yeter miktarda okuma-yazma bellettikten bâ’de resmî, yani şeklî tahsilime derhal nihâyet verüb, minicik Recâilerine husûsi suretde insâni vasıf ve meziyetler kazandırmak içün sarf-ı mesâi eylemişler; Allah onlardan râzı olsun. Şööle bir etrafıma bakayorum da, sırf bu meziyetimden ötürü nefsime azîm bir azgınlık musallat olayor; neyse ki hususî tahsil ve terbiyem esnâsında kibirlenme ve tefâhurun fenâlığını lâyıkıyla tedris etmiş olduğumdan ötürü böbürlenmeğe tenezzül etmemekteyimdir şahsan.
Efendiler, ey azizler, imdi nazar-ı dikkatinize celb iderim ki sakın ha sakın, “Recâi Bey öyle buyurayor; o ne dedi ise derûnunda bir hikmet saklıdır” fehvâsı ile resmi tahsilinizi terbiyenizi terk edüben şu fakiyri nümûne ittihaz etmeyiniz; şahsan benimki bana yeter, bir de sizin vebâlinizi taşıyamam. Benim içün faideli ve isabetli olan bir şeyin, size mazarratı dokanabilür zira nicelerden beni vâlideler, şu fakiyr ile mukayese ve nisbet olunabilecek bir kundak saramamaktan muzdaribdir. Ne yapalımdır ki yapılacak fazlaca bir şey de bulunmuyor. Şu âlemde bütün kömür parçaları niyçün elmas olamadıklarına üzülür dururlar fekat elmas olmaklığın ne menem bir şey şey olduğunu nereden bilsünler idi?
Biz burada keyfimizden böyle olmuş değilizdir azizler. Birtakım cambazların seyircilerini iykaz ettiğine benzer şekilde, “sakın bu tehlikeli hareketleri evinizde kendi başınıza takliyde yeltenmeyiniz” ihtarını tam da bu noktada faideli ve elzem gördüğüm içün dercedeyorum.
Sizler okuyub yazınız aziz kaarii ve kaariyelerim; evlatlarınızı da o istikamete sevk ediniz; pek zaif bir ihtimâldir fekat ola ki inşaallah “adam” olurlar fekat sizler bizzat mes’ul bir ebeveyn sufatı ile evladınızın sair ve ehemm mevzularda çocuğun terbiyesine itina göstermeyi ihmâl etmeyinizdir, hassaten recâ edeyorum.
Netekim vaktiyle doğru dürüst aile terbiyesi görmedikleri içün garib garip lâflar ve tavırlar gösderen birtakım okur-yazarların hâline bakdıkça, şu fikirlerimin ihtişâmı karşısında gözlerim kamaşmaktadır fekat bununla iftihar etmekten mezunum efendim.
Bu da bir nevi ızdırabdır ki sizler nereden bileceksiniz idi?
Recai Güllapdan, Kitap Zamanı, 7 Mayıs 2007, Pazartesi
Bütün YazılarSonraki YazıÖnceki YazıWord Dosyası Olarak İndir| Başlık | Tarih | Mecmua |
|---|---|---|
| Bu Hasan Aga'dan her mahalleye lazım be yav! | 3 Nisan 2007 | Kitap Zamanı |
| Cây-ı âsâyiş değildir âdeme mülk-i cihân | 5 Mart 2007 | Kitap Zamanı |
| İlle de kenar süsü, ille de kenar süsü! | 5 Şubat 2007 | Kitap Zamanı |
| Mübarek deve ile bir kısım kazatacı takımını mukayese etmem; zira develer indimde daha âlî ve müce | 1 Ocak 2007 | Kitap Zamanı |
| Niyçün derviş olamayacağım beyanındadur | 4 Aralık 2006 | Kitap Zamanı |
| Nobel mükafatı heyetini nasıl döğdüm idi? | 27 Ekim 2006 | Kitap Zamanı |
| Ben dahleylemeyorum aziz müddeiumumi, romanımın kahramanı ağzını bozayor! | 2 Ekim 2006 | Kitap Zamanı |
| 'İlle de Realizm' diye tutturanlara hitaben derim ki, buyrunuz bakalımdır! | 4 Eylül 2006 | Kitap Zamanı |
| Olan marpuca olmuştur ey azizler! | 7 Ağustos 2006 | Kitap Zamanı |
| Aceba 'Edebi Candarma Paşası' olsam mı gerektir? | 3 Temmuz 2006 | Kitap Zamanı |
